ثبت بین‌المللی اختراع استاد دانشگاه تهران برای درمان سرطان در نواحی دشوار جراحی
اختراع «الکتروکموتراپی در نواحی حساس و دشوار جراحی» با پژوهش و اجرای استاد دانشگاه تهران، به عنوان پتنت ویژه بین‌المللی ثبت رسمی شد.
اختراع بین‌المللی «الکتروپوریشن/ الکتروکموتراپی نواحی حساس از نظر جراحی» به سرپرستی دکتر محمد عبدالاحد، استاد دانشکدگان فنی دانشگاه تهران در اداره ثبت اختراعات و علائم تجاری آمریکا (USPTO) گرنت شد. این پتنت با شماره US 12,746,388 B2 و تاریخ ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶ در USPTO ثبت شده است.
این اختراع حاصل مرحله ملی PCT/IB2023/058455 و منتشر شده به شماره WO2025/046258 است. عنوان ثبت‌شده آن «ELECTROPROPATION/ELECTROCHEMOTHERAPYOF SURGICALLY SENSITIVE REGIONS» است و در فهرست مخترعان، نام محمد عبدالاحد و جمعی از پژوهشگران و پزشکان از جمله سید روح‌الله میری و حبیب‌الله محمودزاده دیده می‌شود.
فناوری الکتروکموتراپی در نواحی حساس و دشوار جراحی، با طراحی الکترودهای غیرتهاجمی / کم‌تهاجمی و بهره‌گیری از خلأ و میدان مغناطیسی، امکان اعمال الکتروکموتراپی در نواحی حساس و دشوار بدن را فراهم می‌کند.
این فناوری دو سامانه اصلی را معرفی می‌کند:
پروب الکتروپوریشن سطحی خلأ-یار: این پروب شامل الکترودهای تیغه‌ای U شکل است که به صورت سطحی با بافت در تماس قرار می‌گیرند. با اعمال خلأ در محدوده ۰٫۵- تا ۰٫۷- بار، بافت به سمت الکترودها کشیده شده و تماس کامل و یکنواخت برقرار می‌شود. سپس پالس‌های الکتریکی، مثلاً ۸ پالس مربعی با دامنه ۵۰۰ تا ۱۵۰۰ ولت بر سانتی‌متر و مدت ۱۰۰ میکروثانیه، برای الکتروپوریشن اعمال می‌شود. این طراحی از خونریزی، پارگی یا آسیب به بافت‌های حساس جلوگیری می‌کند.
دستگاه الکتروپوریشن درون‌تنی با الکترود انعطاف‌پذیر مغناطیسی: در این سامانه، زنجیره‌ای از مگنت‌های کروی به صورت انعطاف‌پذیر وارد بدن می‌شود و یک الکترود صفحه‌ای مغناطیسی یا فولاد فرومغناطیس از بیرون، حرکت آن را هدایت می‌کند. یک دوربین متصل به مگنت اول، موقعیت الکترود را ردیابی می‌کند. این روش برای اندام‌های توخالی و مجاری مانند روده، مری، واژن، معده، دوازدهه، کولون، دهانه رحم و رحم طراحی شده است.
در بیان اهمیت این اختراع می‌توان گفت: الکترودهای سوزنی متداول در الکتروکموتراپی برای بافت‌های حساس مانند عروق، اعصاب و روده خطر خونریزی و سوراخ‌شدن اندام‌های حیاتی را ایجاد می‌کنند. الکترودهای صفحه‌ای نیز تماس مؤثر کافی ندارند. فناوری جدید با طراحی غیرتهاجمی / کم‌تهاجمی، امکان دسترسی به نواحی دشوار و اعمال میدان الکتریکی با حداقل آسیب را فراهم می‌کند.
در مثال‌های پتنت، در موش‌های BALB/c با تومور 4T1 پستان، گروه درمان‌شده کاهش معنادار اندازه تومور را در روزهای ۴ و ۷ نشان داد، در حالی که گروه کنترل چنین کاهشی نداشت. در خرگوش نیوزیلندی نیز الکتروپوریشن ناحیه رکتوم و رکتوسیگموئید انجام شد و تصویربرداری CT برای ۱۲ روز بعد، آسیب بافتی ناشی از ورود الکترودها و تحریک الکتروپوریشن نشان نداد.
این دستاورد حاصل همکاری حوزه بیوالکترونیک سرطان و جراحی سرطان است و در آن محمد عبدالاحد، استاد دانشکدگان فنی دانشگاه تهران و برنده جایزه جهانی مصطفی(ص) ۲۰۱۹، در کنار سید روح‌الله میری، دانشیار جراحی سرطان و رئیس انستیتو کانسر و حبیب‌الله محمودزاده، استاد جراحی سرطان انستیتو کانسر نقش داشته‌اند.
بر اساس اعلام دانشگاه تهران، این فناوری می‌تواند گامی مهم در توسعه نسل جدید درمان‌های موضعی سرطان باشد؛ درمان‌هایی با هدف افزایش اثرگذاری بر تومور و کاهش آسیب به بافت‌های سالم و ساختارهای حیاتی. نتایج فعلی پیش‌بالینی است و مسیر بالینی آن نیازمند مطالعات تکمیلی است.
نظر شما